De Roep van de Berg
De Archetypische Berg leeft in ons allemaal. Ze nodigt je uit om stevig te staan, om door te zetten en de top te bereiken. Maar ze nodigt ook uit om naar binnen te keren en je innerlijke schatten, die diamanten die onder druk ontstaan zijn, op te delven. Als je verbonden bent met je innerlijke Berg ben je vanuit bezieling onderweg en vind je de balans tussen Doen en Zijn.
In deze blog duik ik dieper in de archetypische betekenis van de Berg in ons. Wil je zelf actief met jouw Berg aan de slag? Doe dan mee met de Fantastische Vrijdagsessie waarin dit archetype centraal staat. We blikken dan door middel van narratieve oefeningen terug op jouw afgelopen jaar en kijken vooruit naar wat jouw komende jaar succesvol maakt.
De Archetypische Berg als oerbeeld
De Berg is een oeroud symbool. In mythen, sprookjes en andere verhalen staat ze symbool voor de plek waar hemel en aarde elkaar raken. Het is de plek waar de held zijn of haar inzicht krijgt. Het is de plek waar betekenis en bezieling samenkomen.
In de taal van de archetypen belichaamt de Berg stevigheid, aanwezigheid en duurzaamheid. Ze nodigt je uit om te groeien, om obstakels te overwinnen en om de top van je kunnen te bereiken. Daar ligt wel een duidelijke boodschap in: Je bereikt die top alleen maar door inspanning.
Masculien en feminien in één
In jouw innerlijke Berg is het evenwicht tussen jouw masculiene en feminiene energie het duidelijkst zichtbaar:
- de masculiene Bergkant: doelgericht, doelbewust, naar de top en naar buiten gekeerd;
- de feminiene Bergkant: bezieling, verbindend, geworteld in de diepte van de aarde, naar binnen gekeerd.
Ieder mens, ongeacht gender, draagt beide polen in zich. Altijd. Het mooie van dit archetype is dat beide polen in één archetype zo duidelijk zichtbaar zijn. Ook als je niet verbonden bent met jouw archetypische Berg. De klim omhoog vraagt om focus, discipline en richting (de mannelijke energie), maar ook om vertraging, intuïtie en overgave aan het grotere geheel (de vrouwelijke energie).
Pas in hun samenspel vind je jouw ware kracht en bereik je de top.
De lichte kant: Doelgericht én betekenisvol
Als je verbonden bent met je innerlijke Berg, voel je stevigheid en helderheid. De Berg helpt je onderscheid te maken tussen wat nu aandacht vraagt en wat op de langere termijn belangrijk is. Ze herinnert je aan jouw talenten én aan je grenzen.
De masculiene kracht van de Berg ondersteunt jouw daadkracht: het vermogen om te focussen, vol te houden en te bouwen aan wat je wil realiseren.
De feminiene kant schenkt wijsheid en mildheid: het vermogen om te luisteren naar wat het leven jou wil laten zien. Waar je mag rusten. Wat je mag te ontvangen.
In die balans is jouw Berg niet hard of afstandelijk, maar juist levend, ademend en energiegevend.
Als jij jouw innerlijke Wijsheid en talenten kent en die combineert met jouw concrete stappen in de buitenwereld om je doelen te bereiken, dan raak je de weg niet kwijt. Dan raak je jezelf niet kwijt in de waan van de dag. Dan verlies je jezelf niet in winstbejag. Dan leef je in balans.
Als je de Berg in jezelf toelaat:
- voel je kracht en vertrouwen;
- staan je stevig, zonder star te worden;
- ontdek je de diamanten die diep in je verborgen liggen en die (ooit) onder druk ontstaan zijn;
- ervaar je richting én ruimte.
In narratieve termen gezegd is de Berg een verhaal over groei. Jouw persoonlijke groei in verbinding met de groei van de wereld om je heen.
Je klimt, je rust, je daalt soms weer af, stort misschien wel eens de afgrond in…. maar telkens weer ontdek je nieuwe lagen van betekenis in de bergreis, die je maakt.
De schaduwzijde: vastzitten op grote hoogte of in diepe dalen…
De archetypische Berg kent, zoals elk archetype, een schaduwzijde.
Als jij te sterk vanuit de mannelijke energie leeft, wil je alleen maar omhoog. Je hebt maar één doel: die top bereiken. Je jaagt -vaak korte termijn- resultaten na zonder de consequenties ervan op de lange termijn te overzien. En uiteindelijk voel je je dor en leeg van binnen. Je bent de verbinding met jouw ziel kwijt geraakt.
Als je te veel in de vrouwelijke energie blijft hangen, dan blijf je dromen en kom je niet tot daden. Je droomt van die prins op dat witte paard, die je komt redden. Je wacht op het juiste moment, een teken, geen idee. Je komt in elk geval niet in beweging. Of – een andere variant- je doet van alles tegelijk zonder richting, zonder doel, zonder plan.
De balans tussen die masculiene en feminiene kant van jouw innerlijke Berg, maakt het verschil tussen streberigheid en betekenisvolle groei.
De eenzijdige klim eindigt vaak in uitputting of een gevoel van leegte (een burnout, de weg kwijt zijn, depressie). De archetypische Berg spiegelt je dan jouw eigen hoogmoed of weglopen voor wie je werkelijk bent.
Kronkelpad dat stijgt en daalt
De Dalen, die momenten in jouw leven dat je het even niet meer weet, of dat je blokkeert in iets, horen bij het levenspad. Dat klinkt misschien als een dooddoener. Maar als je goed naar welke berg dan ook kijkt, zie je dat geen pad recht naar de top loopt.
In verhalen daalt de held of heldin ook vaak af, de onderwereld in. Dit is geen tegen van falen of dat iets mislukt. Het is juist een onderdeel van jouw groei.
Clarissa Pinkola Estés herinnert ons eraan dat afdalen in de onderwereld geen teken van falen is, maar van rijping.
“De ziel daalt af om zich te herinneren wie ze is en waarom ze wil stijgen.” (James Hillman)
Terugblikken, oogsten én vooruitkijken
De archetypische Berg is bij uitstek een goed archetype om aan het eind van het (school)jaar eens bij stil te staan. Ze nodigt tegelijk uit om stil te staan en terug te blikken, maar ook om vooruit te kijken en de bergwandeling naar de volgende top te plannen.
Jouw Berg nodigt je uit om terug te kijken op je eigen tocht van het afgelopen jaar.
Waar ben je gestegen, waar moest je afdalen?
Welke diamanten heb je onderweg gevonden?
Als je aan de hand van je archetypische Berg wilt terugblikken, helpt het om jezelf de volgende archetypische vragen te stellen:
- Waar lag dit jaar mijn top? Wanneer was dat? Wat zag ik toen ik daar bovenop stond?
- In welke kloven en diepe dalen ben ik afgedaald? Wat vond ik daar?
- Waar was ik te hard of te zacht, te doelgericht of te dromend en afwachtend?
Probeer je de moment zo precies en concreet mogelijk voor de geest te halen. In de verhalen die dan naar boven komen, herken je niet alleen jouw prestaties, maar ook je waarde en bezieling.
Wil je meer weten over hoe je door middel van archetypen kan terugkijken en vooruitblikken, of over het werken met archetypen in het algemeen? Lees dan ook deze blog van mij:
De volgende Bergwandeling: visie en verankering
De blik vooruit nodigt je uit om jouw Top voor volgend jaar te verbeelden.
Wat wil jij dat dit nieuwe jaar symboliseert in jouw ontwikkeling?
Welke waarden wil je belichamen?
Het plannen van die volgende Bergwandeling, vraagt dan ook een aantal masculiene vaardigheden. Zoals het bepalen van het basiskamp (jouw vertrekpunt), maar ook de kampen die je onderweg aandoet. Noem het zakelijk: kamp Q1, kamp Q2 en kamp Q3. Deze kampen vormen onderweg de rustpunten. Ankerpunten om door het jaar heen voor jezelf te bepalen of je nog op de goede weg bent. Of dat je -door de waan van de dag- de weg naar de top kwijt geraakt bent.
In die kampen verzamel je kracht, herijk je jouw richting en herstel je de balans tussen het doelgerichte (masculiene) en jouw bezieling (feminiene).
Geen managementmomenten, maar bewust gekozen pauzes voor herverbinding.
Jouw innerlijke Berg als houding voor Balans
Jouw innerlijke Berg leert je dat ware groei niet ligt in het harder werken en dus proberen sneller te klimmen naar de top. Jouw groei zit in het ‘wijzer’ bewegen. Bewegen met en vanuit jouw innerlijke wijsheid. De diamanten die in jouw archetypische Berg opgesloten zitten. Jouw Berg verbindt jouw hoogtepunten met jouw dieptepunten, jouw daadkracht met jouw zachtheid, jouw richting met jouw bezieling.
Jouw masculiene energie bouwt, beschermt en reikt omhoog.
Jouw feminiene energie koestert, verbindt en geeft betekenis.
Tussen die twee ontvouwt zich de balans die jouw leven, jouw werk en jouw (persoonlijk) leiderschap voedt.
Als je zo verbonden bent met jouw innerlijke Berg, dan is de top ervan niet enkel een symbool van prestatie, maar juist van heelheid en balans.
Elke stap, elke rustplaats, elke afdaling brengt jou dichter bij wie je werkelijk bent.
En dat is de balans die jou én de wereld verder brengt.
Veel Bergwandel-plezier!
Wordt vervolgd…
Frédérique te Dorsthorst – de Muij
© BalancedStory november 2025


© pixabay Ryan Klaus-6496638